Προκήρυξη
Στο πλαίσιο των * 70 Χρόνων της UNESCO *
σας καλούμε
να συμμετέχετε στον Πανελλήνιο Διαγωνισμό με θέμα
« Διεθνές έτος οσπρίων 2016 »
O Όμιλος Σερρών για UNESCO συμμετέχει στην
*Δεκαετία της Βιοποικιλότητας 2011-2020
*
Αγαπητοί φίλοι,
Το Διεθνές έτος
Οσπρίων 2016 έχει ως στόχο να αυξήσει την ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με
τα διατροφικά οφέλη των οσπρίων στο πλαίσιο της βιώσιμης παραγωγής τροφίμων με
στόχο την επισιτιστική ασφάλεια και τη διατροφή.
Το έτος θα
δημιουργήσει μια μοναδική ευκαιρία για να ενθαρρύνει συνδέσεις σε όλη την
τροφική αλυσίδα, που θα αξιοποιούν καλύτερα τις πρωτεΐνες των οσπρίων ,
περαιτέρω παγκόσμια παραγωγή οσπρίων, καλύτερη αξιοποίηση της αμειψισποράς και
την αντιμετώπιση των προκλήσεων στον τομέα του εμπορίου των οσπρίων.
Τι είναι τα όσπρια και γιατί είναι
σημαντικά;
Τα όσπρια είναι
ετήσιες καλλιέργειες ψυχανθών αποδίδοντας μεταξύ ενός και 12 σπόρων ή σπόρους
μεταβλητού μεγέθους, σχήματος και χρώματος
μέσα σε έναν φλοιό, και τα χρησιμοποιούμε
ως τρόφιμα και ζωοτροφές. Ο όρος «όσπρια»
περιορίζεται αποκλειστικά στις καλλιέργειες που συγκομίζονται μόνο για ξηρό καρπό,
αποκλείοντας έτσι καλλιεργειών που συγκομίζονται για τα χλωρά τρόφιμα, τα οποία έχουν
ταξινομηθεί ως καλλιέργειες λαχανικών, καθώς και εκείνες οι καλλιέργειες που
χρησιμοποιούνται κυρίως για την εκχύλιση ελαίου και οσπρίων που χρησιμοποιούνται
αποκλειστικά για σπορά (με βάση τον
ορισμό «όσπρια και παράγωγα
προϊόντα" του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών).
Οι καλλιέργειες
οσπρίων όπως οι φακές, τα φασόλια, τα μπιζέλια και τα ρεβίθια είναι ένα σημαντικό
κομμάτι μέσα στο ευρύτερο καλάθι τροφίμων. Τα όσπρια είναι μια ζωτική πηγή
πρωτεϊνών φυτικής προέλευσης και αμινοξέων για τους ανθρώπους σε όλο τον κόσμο
και θα πρέπει να καταναλώνονται ως μέρος μιας υγιεινής διατροφής για την
αντιμετώπιση της παχυσαρκίας, καθώς και για την πρόληψη και αντιμετώπιση χρόνιων
ασθενειών, όπως ο διαβήτης, η στεφανιαία νόσος και ο καρκίνος. Επίσης αποτελούν
σημαντική πηγή φυτικής πρωτεΐνης για
ζώα.
Επιπλέον, τα
όσπρια είναι ψυχανθή φυτά που έχουν τις ιδιότητες του αζώτου που μπορούν να
συμβάλουν στην αύξηση της γονιμότητας του εδάφους και να έχει θετικό αντίκτυπο
στο περιβάλλον.
Σας προσκαλούμε
να συμμετέχετε μαζί μας
Καίτη
Εμμανουηλίδου
Πρόεδρος
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ PROJECT
ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΣΕ
ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟ που προκήρυξε ο
«ΟΜΙΛΟΣ ΣΕΡΡΩΝ ΓΙΑ UNESCO»
Εκπαιδευτικός: Βασιλική Παπαθανασίου
ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: Μελέτη
Περιβάλλοντος, Αισθητική Αγωγή, Φυσική, Ελληνική Γλώσσα.
ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ:
Φυλλομετρητής (chrome, mozzila κ.α.), Κειμενογράφος
(Microsoft word),
προβολή-παρουσίαση (Power Point), δημιουργός βίντεο (movie maker), ηλεκτρονική
εγκυκλοπαίδεια (Wikipedia)
.
ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ
ΜΟΝΤΕΛΟ: Θα εφαρμοστεί το μοντέλο συνεργατικής καθοδηγούμενης ανακάλυψης με
εμψυχωτή και καθοδηγητή το δάσκαλο. Οι ομάδες θα εργαστούν διερευνώντας και
καταγράφοντας πληροφορίες που αφορούν στα όσπρια και στη σημασία τους στη
διατροφή, καθώς και στην προστασία του περιβάλλοντος, τη λίπανση του εδάφους,
την βιοποικιλότητα, την αειφόρο ανάπτυξη. Θα χρειαστεί να συνεργαστούν ως άτομα
στα πλαίσια της ομάδας και ως ομάδες στα πλαίσια της τάξης, ώστε να μάθουν να
συντονίζουν τη δράση τους και να ανταλλάσσουν εμπειρία σε θέματα καταγραφής της
γνώσης.
ΣΤΟΧΟΙ
Γνωστικοί
στόχοι
·
Γνωριμία με τα έτη της ΟΥΝΕΣΚΟ.
·
Η σημασία της διατροφής στην υγεία του ανθρώπου.
·
Η γνωριμία με τα όσπρια. Η ιστορία τους και η
συμβολή τους στην εξέλιξη των κοινωνιών.
·
Γνώση για τη συμβολή της καλλιέργειας των
οσπρίων στην βιοποικιλότητα και στην καταπολέμηση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης,
την αειφόρο ανάπτυξη και τη γονιμότητα του εδάφους.
·
Να γνωρίσουν οι μαθητές τον κύκλο ζωής των
οσπρίων.
Ως προς τη μαθησιακή διαδιδικασία
Να αποκτήσουν ευχέρεια στον ερευνητικό,
ανακαλυπτικό τρόπο μάθησης, ερευνώντας, συλλέγοντας, ταξινομώντας τις
πληροφορίες.
Να τονώνουν την αυτοεικόνα τους μέσα από
δημιουργική εργασία.
Να αξιολογούν, να εκτιμούν και να διορθώνουν τις
εργασίες τους.
Να μάθουν να χρησιμοποιούν τις πληροφορίες για
να βελτιώνουν το γνωστικό τους επίπεδο και να διορθώνουν τυχόν προϋπάρχουσες
λανθασμένες γνώσεις.
Να γίνουν συγγραφείς και να παρουσιάζουν τα
αποτελέσματα των εργασιών τους.
Ως προς τις ΤΠΕ
Να
χρησιμοποιούν τον υπολογιστή με επιφύλαξη για την εγκυρότητα των πληροφοριών
που βρίσκουν στο διαδίκτυο, συγκρίνοντας πλήθος πληροφοριών
Να
επισκέπτονται την επίσημη ιστοσελίδα της UNESCO με σκοπό να αντλούν πληροφορίες και ιδέες της παγκόσμιας
κοινότητας, χρησιμοποιώντας κάποιον μεταφραστή του διαδικτύου.
Να
αποθηκεύουν και να επεξεργάζονται εικόνες, κείμενα και σχεδιαγράμματα.
Να
παραθέτουν τις πηγές των πληροφοριών τους.
Να
παρουσιάζουν τις εργασίες τους στους συμμαθητές τους
ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ
Φυλλομετρητής: Για την αναζήτηση πληροφοριών στο διαδίκτυο.
Κείμενα και εικόνες που βρίσκονται σε
ιστολόγια, ιστότοπους και ιστοσελίδες είναι προσβάσιμα με τον
φυλλομετρητή. Στην παρούσα δραστηριότητα πρέπει να γίνει σαφές ότι κάθε λέξη
κλειδί δεν οδηγεί στην αναζητούμενη πληροφορία.
Wikipedia:
Η ελεύθερη ηλεκτρονική εγκυκλοπαίδεια έχει σχετικά έγκυρες πληροφορίες, ανάλογα
με το συγγραφέα κάθε άρθρου. Βεβαίως παρατίθενται και οι πηγές αλλά οι μαθητές
πρέπει να διασταυρώσουν τις πληροφορίες τους, ψάχνοντας και σε ιστοσελίδες που
διαχειρίζονται φορείς όπως: http://www.minagric.gr/images/stories/docs/agrotis/Ospria-Psixanthi/ellinikes_poikilies_osprion.pdf
Κειμενογράφος: Θα τον χρησιμοποιήσουν για να καταγράψουν τις
πληροφορίες και για να δημιουργήσουν
πίνακες.
Movie Maker: Για τη δημιουργία ταινίας που θα αφορά είτε το
ιστορικό της δράσης των μαθητών για το τελικό αποτέλεσμα είτε τις πληροφορίες
για τα όσπρια.
Power Point: Διπλή θα είναι σε αυτήν την περίπτωση η χρήση του.
α) Θα μεταφέρουν εδώ όλα τα απαραίτητα για τη δημιουργία πολυδυναμικού κειμένου
με εικόνες, κείμενα, βίντεο, παραπομπές.
β) Θα παρουσιάσουν την εργασία τους στην τάξη.
ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ
Τα ανοικτά λογισμικά που χρησιμοποιούνται στη διδασκαλία
κατευθύνουν εν μέρει τη διδακτική πράξη. Δίνουν τη δυνατότητα στο μαθητή να
βρίσκεται στο κέντρο της πράξης και να επηρεάζει ταυτόχρονα τη δράση των
συμμαθητών του. Σε μια τέτοια περίπτωση γίνεται και εμψυχωτής της ομάδας του
και των συμμαθητών του γενικά. Αναλαμβάνει πρωτοβουλίες για τη λύση προβλημάτων
που προκύπτουν στην πορεία της διερεύνησης και παρουσιάζει ιδέες που ίσως δεν
γίνονται αντιληπτές και για τον ίδιο το
δάσκαλο. Η ιδέες των μαθητών μπορεί να γίνουν καταλύτες και να επιταχύνουν τη
μαθησιακή διαδικασία, αλλά υπάρχει και περίπτωση να αποτρέψουν τη διαδικασία
από τον αρχικό τους στόχο. Τότε τίθεται ένα ερώτημα για τον προσδιορισμό και
την τήρηση της πορείας για επίτευξη των στόχων. Είναι σωστό να παρεκκλίνουμε
από τους στόχους ώστε να αφήσουμε τελείως ελεύθερους τους μαθητές να δράσουν
ανακαλυπτικά στα δικά τους πεδία
ενδιαφέροντος ή πρέπει να τιθασεύσουμε τον ενθουσιασμό για να μην χάσουμε τους
στόχους; Για να μη γίνουμε δέσμιοι ενός
τέτοιου διλλήματος υπάρχει ένας τρόπος: Να συμπεριλάβουμε στην οργάνωση της διδασκαλίας και τον προϊδεασμό
για το θέμα μας. Να συστήσουμε στους μαθητές, αν έχουν υπολογιστές στο σπίτι ή
πρόσβαση σε κάποια τοπική βιβλιοθήκη να περιηγηθούν στο διαδίκτυο στη διάρκεια
του ελεύθερου χρόνου τους. Αυτός είναι ένας τρόπος για να δείξουμε αφενός ότι η
εργασία δεν είναι καταναγκασμός αλλά δράση του σκεπτόμενου ανθρώπου και
αφετέρου ότι ο ελεύθερος χρόνος μπορεί να γίνει εφαλτήριο γνώσης και
καλλιέργειας. Έτσι τοποθετούνται ως υπεύθυνα πρόσωπα της κοινωνίας και
ταυτόχρονα ως συνδιαμορφωτές της. Ο δάσκαλος γίνεται ο ενδιάμεσος για την
εισαγωγή του μαθητή στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Η κληρονομιά της ανθρωπότητας δεν
αφορά μόνο τους ειδικούς αλλά τον κάθε άνθρωπο που θα γράψει έστω και δύο
γραμμές για αυτήν την κληρονομιά. Έτσι ο μαθητής γίνεται το πρόσωπο που
καταργεί τον κοινωνικό αποκλεισμό.
ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ
Δημιουργήστε ένα blog όπου θα καταγράφετε βήμα-βήμα κάθε
δραστηριότητά σας. Κάθε ομάδα μπορεί να κάνει τη δική της ανάρτηση. Θα ήταν
καλό να αρχίσετε με μια γενική δημοσίευση για το έτος των οσπρίων και για την
απόφασή σας να συμμετέχετε σ’ αυτό. Ποιοι λόγοι σας οδήγησαν σ’ αυτήν την
απόφαση; Θα συνεχίσετε με αναρτήσεις για την πορεία των ερευνών σας, τις
δράσεις σας και ενδιαφέροουσες δημοσιεύσεις για τα όσπρια. Θα τελειώσετε αναρτώντας την παρουσίαση και
το βίντεο που θα δημιουργήσετε.
Μπορείτε να σπείρετε όσπρια σε
γλάστρες μέσα στην τάξη, να φωτογραφίζετε την εξέλιξη των φυτών και να
σημειώνετε τις παρατηρήσεις σας σε ένα αρχείο word. Το υλικό αυτής της δραστηριότητας
θα σας φανεί πολύ χρήσιμο όταν θα χρειαστείτε εικόνες για την παρουσίαση και το
βίντεό σας.
Συνεργαστείτε με Φιλολόγους για να βρείτε αναφορές των
οσπρίων στην Ιστορία, στη Λογοτεχνία, σε παροιμίες και αινίγματα. (((π.χ. τα λούπινα στα δείπνα της Εκάτης)
Οι μαθητές χωρίζονται σε ομάδες όσες και τα όσπρια: Φασόλια,
φακές, ρεβύθια, μπιζέλια, κουκιά, λούπινα, φάβα, σόγια. Κάθε ομάδα αναλαμβάνει
να συλλέξει πληροφορίες ανάλογα με το θέμα.
Προτείνεται στους μαθητές να κάνουν μια πρώτη
διερεύνηση στη διάρκεια του Σαββατοκύριακου.
Ο δάσκαλος έχει φροντίσει να υπάρχουν όλα τα
λογισμικά που θα χρησιμοποιηθούν στον υπολογιστή.
Στους υπολογιστές του εργαστηρίου και σε φάκελλο που δημιουργούν με τα ονόματά
τους μεταφέρονται πληροφορίες που έχουν συλλεχθεί. Εικόνες και κείμενα και
βίντεο με τον απλό τρόπο του copy paste.
Μην ξεχνάτε να αναφέρετε τις πηγές σας.
Ο δάσκαλος περιφέρεται ανάμεσα στους μαθητές για
να βοηθά, προτρέπει, ενθαρρύνει, επιβραβεύει.
Κάθε ομάδα θα δημιουργήσει power point με
το δικό της θέμα.
Ως εξώφυλλο της παρουσίασης θα χρησιμοποιήσουν
μια ωραία φωτογραφία ή ένα κολάζ.
Ανοίγουν την παρουσίαση και με την επιλογή
«εισαγωγή» εισάγουν στην πρώτη διαφάνεια.
Δημιουργούν νέες διαφάνειες και εισάγουν εικόνες
και βίντεο. Γράφουν επεξηγηματικά των εικόνων ή αντιγράφουν και επικολλούν
μικρά κείμενα από τα αρχεία του φακέλλου τους. Η σειρά των διαφανειών και της
θεματολογίας αποφασίζεται από την ομάδα.
Φροντίστε την αισθητική της παρουσίασης, να
είστε σαφείς και τα κείμενά σας να μην είναι μεγάλα.
Φροντίστε την αισθητική της παρουσίασης, να
είστε σαφείς και τα κείμενά σας να μην είναι μεγάλα.
ΕΞΩΣΧΟΛΙΚΕΣ
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
v Μπορείτε
να επισκεφτείτε ένα κτήμα παραγωγής οσπρίων, να μιλήσετε με τους παραγωγούς και
να καταγράψετε τη διαδικασία παραγωγής, από τη σπορά μέχρι τη συγκομιδή.
v Άλλη
ιδέα είναι να επισκεφτείτε μια μονάδα τυποποίησης οσπρίων.
v Μιλήστε
με σεφ της περιοχής σας για τις συνταγές που αναδεικνύουν τα όσπρια.
v Ποια
όσπρια και ποιες συνταγές χρησιμοποιούν οι κάτοικοι της περιοχής σας; Ζητήστε
από κατοίκους να σας μαγειρέψουν όσπρια και καταγράψετε τις τοπικές συνταγές.
Μαγνητοσκοπήστε αυτή τη δράση.
v Παρουσιάστε
την εργασία σας σε ένα τοπικό ραδιοφωνικό ή τηλεοπτικό σταθμό.
v Δημιουργείστε
το δικό σας βίντεο.
v Φωτογραφίστε
αυτές τις δραστηριότητες και βάλτε τες στην παρουσίαση και στο βίντεο που θα
δημιουργήσετε.
v Παρουσιάστε
την εργασία σας στο σχολείο σας.
v Οργανώστε
μια ημερίδα γευσιγνωσίας με όσπρια, συνεργαζόμενοι με το Σύλλογο Γονέων και
Κηδεμόνων του Σχολείου σας.
v Επισκεφθείτε
εκπαιδευτικά ιδρύματα και παρουσιάστε το έργο σας.
v Γίνετε
πολλαπλασιαστές της γνώσης για τα όσπρια.
Όλα τα παραπάνω είναι απλώς προτάσεις για καλύτερα
αποτελέσματα και δε δεσμεύουν δάσκαλους και μαθητές σε συγκεκριμένη μαθησιακή
πορεία. Σε γενικές γραμμές όμως, μπορούν να βοηθήσουν στην καλύτερη οργάνωση
της εργασίας σας.
Το βιντεάκι που θα δημιουργήσετε να μην υπερβαίνει
τα τρία λεπτά. Να είστε σαφείς και περιεκτικοί.
Μπορείτε, ακόμη, να δημιουργήσετε πίνακα στο word σύμφωνα με το αρχείο που επισυνάπτεται.
Το σημαντικότερο: μην παραθέτετε πληροφορίες χωρίς
να αναφέρετε τις πηγές σας και σιγουρευτείτε για την ποιότητα των site που
επισκέπτεστε.
ΚΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ!
